نریمان محمدی
چکیده
نشانهشناسي علمي است كه به بررسي انواع نشانهها، عوامل حاضر در فرايند توليد و مبادله و تعبير آنها، و نيز قواعد حاكم بر نشانهها ميپردازد؛ و چگونگي ارتباط و معنا را در پديدهها و نظامهاي نشانهاي گوناگون مطالعه ميكند. مفهوم نشانه در بردارنده دو سویهی دال و مدلول است. هر نشانه سویهای آشکار دارد که آن را دال میخوانند و سویهای پنهان، که آن را مدلول مینامند. دال آن موردی است که باعث میشود گاه به خطا چیزی با نشانه یکی پنداشته شود. مدلول معنایی است که در ذهن و بر اساس مفهوم آفریده میشود. نشانه های زبانی در بیشتر موارد چندمعنایی هستند. معناهای مختلف هر نشانه را مخاطب در تاویل خود (یعنی در ارتباط دادن مدلول به سخن) میآفریند.
نشانه شناسی فیلم زیر شاخه ای از نشانه شناسی تصویری و دیداری میباشد. هر فیلم از اجزایی تشکیل شده است و درک نسبت این واحدها در هر موقعیت، متفاوت است. از سوی دیگر شیوه های کنار هم قرار گرفتن تصاویر، معنای آن ها را دگرگون میسازد. هر تماشاگر معنایی خاص از این گزاره درک میکند. در واقع اهمیت اثر هنری در این است که برای هر مخاطب جذاب باقی بماند و اهمیت آن در تولید نشانه های چند معنایی است. آثاری که در آن ها معنا بسته است، یعنی تک معنایی میباشند، به سرعت میمیرند.
نشانههایی چون اتوبوس قراضه، تابوت، نت موسیقی، برف و... به همراه حرکتهای دوربین و تقابلهای نشانهای (زندگی و مرگ، جنگ و شادی، فرشته زندگی و حامل مرگ و...)، فیلم نیمه ماه را به فیلمی چندمعنایی و تاویل پذیر تبدیل کردهاست. در این مقاله سعی خواهد شد که با استفاده از اصول نشانهشناسی تصویری، به بررسی فیلم نیمه ماه به کارگردانی بهمن قبادی و هویت نهفته فیلم پرداختهشود.
واژگان کلیدی: نشانه، نشانهشناسی تصویری، دلالت، هویت، فیلم
|
+| نوشته شده توسط
نریمان در چهارشنبه بیست و هشتم اردیبهشت 1390
|